*पियाजे (Jean Piaget) च्या संज्ञानात्मक विकास सिद्धांतावर ३० MCQ**
**पियाजे (Jean Piaget) च्या संज्ञानात्मक विकास सिद्धांतावर ३० MCQ**
(TET/CTET/MAHA TET साठी – Important & Application Level)
**१. पियाजे यांच्या मते बालक ज्ञान कसे प्राप्त करतो?**
A) फक्त अनुकरणाने
B) सक्रिय रचनाकरण (Constructivism) द्वारे
C) फक्त शिक्षकांच्या व्याख्यानाने
D) रट्टा मारण्याने
**उत्तर: B**
**२. पियाजे च्या संज्ञानात्मक विकासातील पहिली अवस्था कोणती आहे?**
A) Pre-operational stage
B) Sensorimotor stage
C) Concrete operational stage
D) Formal operational stage
**उत्तर: B**
**३. Sensorimotor stage कोणत्या वयात असते?**
A) ०-२ वर्षे
B) २-७ वर्षे
C) ७-११ वर्षे
D) ११-१५ वर्षे
**उत्तर: A**
**४. Object Permanence ही संकल्पना कोणत्या अवस्थेत विकसित होते?**
A) Pre-operational
B) Sensorimotor
C) Concrete operational
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**५. Pre-operational stage कोणत्या वयात असते?**
A) ०-२ वर्षे
B) २-७ वर्षे
C) ७-११ वर्षे
D) १२ वर्षांनंतर
**उत्तर: B**
**६. Egocentrism ही समस्या कोणत्या अवस्थेत आढळते?**
A) Sensorimotor
B) Pre-operational
C) Concrete operational
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**७. Animism म्हणजे काय?**
A) वस्तूंना प्राणी समजणे
B) वस्तू अदृश्य झाल्यावरही अस्तित्वात असणे
C) संरक्षण समजणे
D) अमूर्त विचार
**उत्तर: A**
**८. Concrete operational stage कोणत्या वयात येते?**
A) २-७ वर्षे
B) ७-११ वर्षे
C) ०-२ वर्षे
D) ११ वर्षांनंतर
**उत्तर: B**
**९. Conservation ची संकल्पना कोणत्या अवस्थेत समजते?**
A) Pre-operational
B) Concrete operational
C) Sensorimotor
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**१०. Formal operational stage कोणत्या वयात सुरू होते?**
A) ७ वर्षे
B) ११-१२ वर्षांनंतर
C) २ वर्षे
D) ५ वर्षे
**उत्तर: B**
**११. Hypothetical-deductive reasoning कोणत्या अवस्थेचे वैशिष्ट्य आहे?**
A) Sensorimotor
B) Pre-operational
C) Concrete operational
D) Formal operational
**उत्तर: D**
**१२. Assimilation म्हणजे काय?**
A) नवीन माहिती जुन्या स्कीममध्ये बसवणे
B) जुनी स्कीम बदलणे
C) वस्तू विसरणे
D) खेळणे
**उत्तर: A**
**१३. Accommodation म्हणजे काय?**
A) नवीन अनुभवानुसार जुनी स्कीम बदलणे
B) नवीन माहिती जुन्या स्कीममध्ये घेणे
C) फक्त आठवणे
D) रट्टा मारणे
**उत्तर: A**
**१४. Schema (स्कीमा) म्हणजे काय?**
A) ज्ञानाची मानसिक रचना
B) शारीरिक वाढ
C) भावनिक विकास
D) सामाजिक नियम
**उत्तर: A**
**१५. पियाजे नुसार बालक “स्वतः ज्ञान रचतो” हे कोणत्या सिद्धांताचे तत्त्व आहे?**
A) Constructivism
B) Behaviourism
C) Maturation
D) Classical conditioning
**उत्तर: A**
**१६. Pre-operational stage मधील बालकाला कोणती समस्या येते?**
A) Conservation समजत नाही
B) अमूर्त विचार करता येतो
C) Logical classification होते
D) Object permanence नाही
**उत्तर: A**
**१७. Seriation ही संकल्पना कोणत्या अवस्थेशी संबंधित आहे?**
A) Sensorimotor
B) Pre-operational
C) Concrete operational
D) Formal operational
**उत्तर: C**
**१८. पियाजे च्या सिद्धांतानुसार शिक्षण पद्धती कशी असावी?**
A) Child-centered आणि Activity-based
B) Teacher-centered
C) Rote learning
D) Lecture method
**उत्तर: A**
**१९. Reversibility ही संकल्पना कोणत्या अवस्थेत येते?**
A) Pre-operational
B) Concrete operational
C) Sensorimotor
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**२०. पियाजे च्या मते विकासात मुख्य भूमिका कोणाची आहे?**
A) फक्त पर्यावरणाची
B) बालकाची सक्रिय भूमिका
C) फक्त आनुवंशिकतेची
D) शिक्षकाची
**उत्तर: B**
**२१. Classification ही क्षमता कोणत्या अवस्थेत विकसित होते?**
A) Sensorimotor
B) Concrete operational
C) Pre-operational
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**२२. पियाजे च्या सिद्धांताची मुख्य टीका कोणती?**
A) तो सामाजिक प्रभावाकडे दुर्लक्ष करतो
B) तो खूप सोपा आहे
C) तो फक्त शारीरिक विकास सांगतो
D) तो आधुनिक नाही
**उत्तर: A**
**२३. Centration ही समस्या कोणत्या अवस्थेत दिसते?**
A) Concrete operational
B) Pre-operational
C) Formal operational
D) Sensorimotor
**उत्तर: B**
**२४. पियाजे नुसार Formal operational stage मधील बालक काय करू शकतो?**
A) “What if” प्रश्न विचारणे आणि अमूर्त विचार
B) फक्त मूर्त वस्तू समजणे
C) फक्त खेळणे
D) Conservation नाही
**उत्तर: A**
**२५. TET परीक्षेत पियाजे च्या सिद्धांतावर सर्वाधिक प्रश्न कोणत्या अवस्थेवर येतात?**
A) Pre-operational आणि Concrete operational
B) फक्त Sensorimotor
C) फक्त Formal operational
D) फक्त Assimilation
**उत्तर: A**
**२६. Equilibrium (संतुलन) म्हणजे काय?**
A) Assimilation आणि Accommodation चा समतोल
B) फक्त खेळणे
C) रट्टा मारणे
D) शारीरिक वाढ
**उत्तर: A**
**२७. पियाजे च्या सिद्धांतानुसार बालवाडीतील शिक्षण कसे असावे?**
A) Play-way आणि Activity based
B) Bookish knowledge
C) Lecture
D) Homework heavy
**उत्तर: A**
**२८. Transductive reasoning कोणत्या अवस्थेत आढळते?**
A) Sensorimotor
B) Pre-operational
C) Concrete operational
D) Formal operational
**उत्तर: B**
**२९. पियाजे च्या मते विकास क्रमबद्ध आणि सार्वत्रिक आहे हे सिद्ध करण्यासाठी त्यांनी काय पद्धत वापरली?**
A) Clinical interview method
B) Survey method
C) Observation only
D) Experiment only
**उत्तर: A**
**३०. TET साठी पियाजे अभ्यासताना सर्वात महत्त्वाचे काय आहे?**
A) प्रत्येक अवस्थेची वैशिष्ट्ये, उदाहरणे आणि शिक्षणातील उपयोजन
B) फक्त नावे पाठ करणे
C) फक्त जन्मतारीख
D) फक्त पुस्तक पृष्ठ
**उत्तर: A**
---
**टीप:** हे MCQ TET परीक्षेत वारंवार येणाऱ्या पॅटर्ननुसार तयार केले आहेत. प्रत्येक अवस्था, संकल्पना (Egocentrism, Conservation, Assimilation इ.) यांचा समावेश आहे.
अजून २०-३० MCQ हवे असतील, किंवा Erikson / Kohlberg वर वेगळा सेट हवा असेल तर सांगा!
TET तयारीसाठी शुभेच्छा! 💪 खूप मेहनत करा, तुम्ही नक्की यशस्वी व्हाल.
Comments
Post a Comment